W 2026 roku pytanie "Next.js czy Astro?" pojawia się w każdym nowym projekcie frontendowym. To dobrze — bo te dwa frameworki mają naprawdę różne filozofie i wybór ma znaczenie. Zły wybór na początku projektu kosztuje tygodnie refaktoryzacji później.
Ten artykuł jest opiniotwórczy. Nie będę udawać, że "zależy od projektu" to wystarczająca odpowiedź — to prawda, ale bezużyteczna. Powiem konkretnie kiedy co wybrać i czego używamy w MKM Labs.
Filozofia: dwa różne problemy
**Next.js 15** rozwiązuje problem aplikacji webowych — dashboardów, platform SaaS, systemów z autentykacją, złożonym fetchowaniem danych. React Server Components (RSC) to tu centrum grawitacji: komponenty renderowane na serwerze, dostęp bezpośrednio do bazy bez API layer, streaming, Suspense. To framework dla dynamiki.
**Astro 5** rozwiązuje problem stron z treścią — blogów, stron marketingowych, portali dokumentacji, landing pages. Domyślnie wysyła zero JavaScript do przeglądarki. Treść jest treścią, a interaktywność jest wyjątkiem (nie regułą). To framework dla statyki z opcjonalną dynamiką.
To nie jest kwestia popularności ani historii. To fundamentalna różnica w modelu mentalnym.
Kiedy wybrać Next.js 15
**Dynamiczne dashboardy i aplikacje z autentykacją.** Jeśli masz strony, które są inne dla każdego użytkownika i zmieniają się w czasie rzeczywistym — Next.js. RSC pozwalają ci renderować dashboard bezpośrednio z danymi z bazy bez osobnego API:
```tsx // app/dashboard/page.tsx — Server Component import { db } from '@/lib/db' import { auth } from '@/lib/auth'
export default async function DashboardPage() { const session = await auth() const stats = await db.query.userStats.findFirst({ where: eq(userStats.userId, session.user.id), })
return (
Twój dashboard
Zero round-trip do API. Zero client-side loading state dla danych. Dane są w HTML przy pierwszym renderze.
**Złożone fetchowanie danych z wieloma źródłami.** RSC + Suspense pozwalają na równoległe fetchowanie z różnych źródeł bez waterfalls:
```tsx import { Suspense } from 'react'
export default function ProductPage({ params }: { params: { id: string } }) { return (
Każdy `Suspense` boundary stream'uje niezależnie. Użytkownik widzi content jak tylko każda część jest gotowa.
**Server Actions dla mutacji.** Formularze i mutacje bez osobnego API endpoint:
```tsx async function createInvoice(formData: FormData) { 'use server' const amount = formData.get('amount') await db.insert(invoices).values({ amount: Number(amount) }) revalidatePath('/invoices') }
export default function InvoiceForm() { return (
) } ```**Kiedy NIE wybierać Next.js:** masz prostą stronę marketingową z 10 podstronami i formularzem kontaktowym. Wpakujesz się w kompleksowość RSC, route handlers i middleware do problemu, który Astro rozwiąże w 20% czasu.
Kiedy wybrać Astro 5
**Strony contentowe, blogi, dokumentacja, marketing.** Astro jest zoptymalizowane pod treść. Plik `.astro` to HTML z supermocami:
```astro --- // src/pages/index.astro — zero JS w output import { getCollection } from 'astro:content' import Layout from '../layouts/Layout.astro'
const posts = await getCollection('blog') const sorted = posts.sort((a, b) => new Date(b.data.date).getTime() - new Date(a.data.date).getTime() ) ---
{sorted.map(post => (
Ten plik generuje statyczny HTML. Brak JavaScript w przeglądarce. Wynik: czas ładowania strony mierzony w dziesiątkach milisekund.
**Content Collections** to killer feature v5 — type-safe kolekcje treści ze schematem Zod:
```typescript // src/content/config.ts import { defineCollection, z } from 'astro:content'
const blog = defineCollection({ schema: z.object({ title: z.string(), date: z.string(), tags: z.array(z.string()), }), })
export const collections = { blog } ```
TypeScript wie co jest w twoich plikach Markdown. Literówka w frontmatter = błąd buildowania.
**Islands architecture** — interaktywność tam gdzie trzeba, zero JS gdzie nie trzeba:
```astro --- import ReactCounter from '../components/Counter.tsx' import VueSearch from '../components/Search.vue' ---
Ten paragraf to czysty HTML.
Możesz mixować Reacta, Vue, Svelte w jednym projekcie. Każda "wyspa" jest izolowana.
**Kiedy NIE wybierać Astro:** budujesz SaaS z autentykacją, real-time danymi i złożonymi mutacjami. Astro da radę, ale będziesz walczył z frameworkiem zamiast budować produkt.
Performance: liczby
Realistyczne porównanie dla typowej strony marketingowej (landing page, ~5 sekcji, formularz kontaktowy):
| Metryka | Next.js 15 (App Router) | Astro 5 (SSG) | |---------|------------------------|---------------| | LCP | 1.2–2.1s | 0.6–1.0s | | FCP | 0.8–1.5s | 0.4–0.7s | | TTI | 1.5–3.0s | 0.5–0.9s | | JS bundle | 90–150 kB | 0–5 kB | | Lighthouse | 85–92 | 96–100 |
Astro wygrywa na statycznych stronach. Różnica nie jest subtelna — to 2x lepsze metryki. Na dynamicznej aplikacji dashboardowej Astro nie ma sensu, więc porównanie nie istnieje.
Developer experience
**Routing:** - Next.js: file-based App Router (`app/[id]/page.tsx`), layout.tsx, loading.tsx, error.tsx - Astro: file-based pages (`src/pages/[id].astro`), prostszy, mniej magii
Next.js App Router jest potężny ale ma krzywą uczenia. `layout.tsx`, `template.tsx`, Route Groups, Parallel Routes, Intercepting Routes — to złożony system z wieloma wzajemnie oddziałującymi konwencjami. Astro ma prostszy routing bez tylu edge cases.
**TypeScript:** Oba frameworki mają doskonałe wsparcie TypeScript. Next.js ma automatyczny `next-env.d.ts`. Astro ma Content Collections z type inference. Remis.
**Konfiguracja:** - Next.js: `next.config.ts` — coraz potężniejszy, coraz bardziej złożony - Astro: `astro.config.mjs` — prostszy, plugin-based z integracjami
Deployment
**Next.js:** natywna platforma to Vercel. Na Vercel wszystko działa out-of-the-box — ISR, Edge Functions, Image Optimization. Na innych platformach (Railway, Fly.io, AWS) działasz, ale musisz konfigurować. Self-hosting z `output: 'standalone'` jest możliwy, ale ISR wymaga dodatkowego setupu.
**Astro:** statyczny output idzie wszędzie — Netlify, Cloudflare Pages, GitHub Pages, własny nginx. Brak vendor lock-in. Jeśli chcesz SSR — Astro ma adaptery dla Node, Cloudflare, Vercel, Netlify. Deployment story jest prostszy.
Decyzja MKM Labs
Mamy jasną zasadę:
**Astro** — dla stron marketingowych, blogów, landing pages, dokumentacji. Czyli mkmlabs.pl i podobne projekty. Czas buildowania minimalny, performance znakomity, DX przyjemny dla contentu.
**Next.js** — dla aplikacji SaaS, dashboardów, platform z autentykacją. Gdzie są użytkownicy, sesje, real-time data, złożone formularze i mutacje.
Nie ma jednej właściwej odpowiedzi dla wszystkich projektów. Jest właściwa odpowiedź dla konkretnego projektu — i teraz wiesz jak ją znaleźć.
Jeśli dalej nie jesteś pewien: napisz do nas. Chętnie pomożemy dobrać stack do projektu.
Potrzebujesz podobnego rozwiązania?
Porozmawiajmy o Twoim projekcie
Pierwsza rozmowa jest bezpłatna. Opisz nam swój pomysł — odpowiemy w ciągu jednego dnia roboczego.
Umów bezpłatną rozmowę